HLVN – Có những chuyến đi không đo bằng dặm đường, mà đo bằng độ sâu của tình cảm. Có những cuộc trở về, càng đi xa càng thấy lòng mình gần hơn với quê hương, tổ tiên và cội nguồn. Lam Kinh là một nơi như thế.
Trong ngày chính Lễ, những người con họ Lê quê Quảng Xương cùng trở về đất thiêng, do ông Lê Bá Thuật, Phó Chủ tịch Hội đồng họ Lê Quảng Xương, làm Trưởng đoàn. Mỗi người một hoàn cảnh, một cuộc đời, nhưng khi đứng trước tiền nhân, tất cả cùng chung một tấm lòng: thành kính tri ân, hướng trọn về nguồn cội.
Quảng Xương – miền quê của đồng đất và gió biển, nơi bao thế hệ lớn lên trong lao động, trong tình làng nghĩa xóm. Người Quảng Xương mộc mạc mà sâu tình, hiền lành mà kiên cường, cần cù và không chịu khuất phục trước gian khó. Chính trong những nhọc nhằn của cuộc sống, nghĩa tình càng được bồi đắp; biết sẻ chia, biết đùm bọc, biết thương nhau và luôn nhớ nơi mình sinh ra.
Lam Kinh, ngày chính Lễ 02/10 (22 tháng 8 năm Bính Ngọ).
Trong ký ức của bao người con xa quê là những cánh đồng, bờ tre, con đường làng, là vị phù sa hòa trong vị mặn của gió biển. Đó còn là những làng quê mang trong mình biết bao câu chuyện của ông cha, nơi con người lớn lên từ lao động và tình làng nghĩa xóm. Người Quảng Xương, người xứ Thanh vốn vậy: hiền lành mà cứng cỏi, chân chất mà giàu nghĩa tình, cần cù mà không chịu khuất phục trước gian khó. Đất có thể không phải nơi nào cũng màu mỡ, cuộc sống có những lúc nhọc nhằn, nhưng chính trong gian khó, con người càng biết thương nhau, biết đùm bọc nhau mà sống. Một bát cơm sẻ đôi, một lời hỏi thăm lúc hoạn nạn, một bàn tay đưa ra khi người khác gặp khó khăn – những điều bình dị ấy đã trở thành nét đẹp truyền từ đời này sang đời khác. Có lẽ cũng từ đó mà người Quảng Xương luôn nặng lòng với hai chữ quê hương.
Về Lam Kinh là về với ông cha, một nén hương dâng lên cũng đủ khiến lòng người lắng lại. Khói hương mong manh bay giữa trời đất, nhưng trong đó như có cả ký ức của bao thế hệ. Có những người ông, người bà ta từng gặp. Có những bậc tiền nhân ta chưa từng biết mặt. Có những người đã đi qua cuộc đời rất bình dị, không để lại điều lớn lao cho sách sử, nhưng lại để lại cho con cháu một tài sản quý giá: một dòng họ, một mái nhà, một nếp sống và một chữ Nghĩa. Người họ Lê càng trân trọng truyền thống uống nước nhớ nguồn, kính tổ tiên, thương con cháu, sống có nghĩa có tình. Bởi vậy, trở về Lam Kinh không đơn thuần là một chuyến đi. Đó là một cuộc hành hương trong tâm thức. Là dịp để mỗi người con tự nhắc mình rằng: hôm nay ta có được cuộc sống này là nhờ biết bao thế hệ đi trước đã vun đắp, hy sinh và gìn giữ.
Một dòng họ mạnh không chỉ bởi đông người, mà bởi biết giữ gìn tình thân. Giữ gìn truyền thống không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao. Đó có thể là biết kính trên nhường dưới, biết hiếu thuận với cha mẹ, đoàn kết với anh em, sống tử tế với bà con, làm ăn chân chính và luôn nhớ mình sinh ra từ đâu. Con cháu thành đạt nhưng không quên quê hương. Người đi xa nhưng vẫn nhớ ngày giỗ tổ. Người có điều kiện biết giúp đỡ người khó khăn. Người trẻ biết tìm hiểu lịch sử dòng họ, biết trân trọng những gì cha ông để lại.
Người xứ Thanh qua bao thế hệ vẫn mang trong mình phẩm chất cần cù, kiên cường, nhân hậu. Đó là sức mạnh đã giúp bao người vượt qua nghịch cảnh, dựng xây quê hương, nuôi dưỡng con cháu trưởng thành. Có thể cuộc sống hôm nay đã khác rất nhiều, nhưng những phẩm chất ấy vẫn cần được trao truyền. Một nén hương thành kính. Một phút cúi đầu trước tiền nhân. Một cái bắt tay giữa những người cùng dòng họ. Một ánh mắt nhìn nhau và chợt nhận ra rằng, giữa cuộc đời rộng lớn, chúng ta vẫn có chung một nơi để trở về. Đó là cội nguồn.
Quảng Xương hôm nay đang đổi thay từng ngày. Những con đường mới mở ra, những ngôi nhà mới mọc lên, cuộc sống ngày càng khởi sắc. Nhưng sâu dưới những đổi thay ấy vẫn là mạch nguồn của quê hương – nơi lưu giữ tình đất, tình người và truyền thống của bao thế hệ. Lam Kinh ở phía trước, Quảng Xương ở phía sau, nhưng giữa hai miền đất ấy có một dòng sông vô hình chảy mãi: dòng sông của máu thịt, của nghĩa họ, của tình quê và lòng biết ơn. Và trên dòng sông ấy, những người con họ Lê hôm nay tiếp tục chèo lái bằng sự đoàn kết, nhân ái, cần cù và lòng son sắt với tổ tiên.
Người có thể đi muôn nẻo, nhưng lòng vẫn hướng về nguồn cội. Con cháu có thể trưởng thành giữa muôn phương, nhưng trong tim vẫn có một quê nhà. Bởi còn nhớ tổ tiên, còn thương quê hương, còn giữ nghĩa đồng tộc – thì mạch nguồn ấy sẽ còn chảy mãi.
Lê Xuân Bính